جوجه کشی » همه چیز درباره ی بوقلمون

نوشته شده در موضوع دسته‌بندی نشده در 15 نوامبر 2016

 

 

تاریخچه پرورش بوقلمون

بوقلمون بزرگترین و سنگینترین پرنده خانگی است . برخی مبدا اصلی این پرنده را آمریکای شمالی و مرکزی ذکر می کنند و برخی دیگر ساکنین مکزیکو یعنی سرخپوستان آزتک و مایا را مسئول اهلی شدن آن می دانند درسال ۱۵۸۱ پس از کشف مکزیک بوقلمون به آن کشور وارد شد و سپس در سال ۱۵۲۴ بوقلمون اهلی به انگلستان برده شد و در قرن ۱۶ و ۱۷ مصرف گوشت بوقلمون در انگلستان رواج زیادی گرفت .
اولین شخصی که به طور مکتوب در شال ۱۴۹۹ به بوقلمون اشاره کرده و در مورد آن بحث نموده است پدروالونسونینو می باشد . ضمنا او را اولین فردی می دانند که در سال ۱۵۰۰ میلادی بوقلمون را به اروپا برد .
دلیل اساسی افزایش تولید و مصرف گوشت بوقلمون در اروپا و آمریکا چنین توجیه می گردد . گوشت بوقلمون از لحاظ چربی و کالری فقیرو ازنقطه نظرکارکردی درتغذیه بسیاربا اهمیت و ارزش غذایی آن شبیه گوشت گوساله های بسیار جوان بدون چربی است .
امکان عرضه گوشت بوقلمون به اشکال متنوع وجود داشته و می توای آنها را به حالت لاشه کامل یا قطعات ران و سینه و یا به صورت کالباس و سوسیس و غیره وارد بازار مصرف نمود .
نگهداری بوقلمونها تنها به چهار دیواری سالنها محدود نشده بلکه این امکان حتی در مزرعه و فضای باز برای آنها بیشتر ممکن است .

 

تاریخچه نگهداری در ایران :

این پرنده درزمان شاه عباس صفوی توسط تعدادی از تجار ارمنی که به ایتالیا رفته بودندبه ایران وارد شد و از آن به بعد ارامنه مامور تکثیر و پرورش آن گردیدند .
به نظر می آید که چون جنس نر این پرنده می تواند همانند دیبای رومی رنگ چهره و فرم پرهای خود را هر لحظه به گونه ای درآورد و ضمن ترسو و کودن بودن بسیار لذا بهترین نام برای او می توانسته همین بوقلمون باشد . نگهداری سنتی بوقلمون در نواحی خراسان گیلان و مارندران آذربایجان غربی، شرقی مرکزی ، فارس ، اصفهان و کرمان متداول است .

 

طبقه بندی بوقلمون از نظر جانور شناسی : 

بوقلمونهادرطبقه بندی جانوری جز راسته گالی فرمیس زیر راسته گالی تیره فازیانیده تحت تیره مله اگریدین و جنس مله اگریس گالوپا می باشد .
در تحت تیره مله اگریدین دو نوع بوقلمون بنامهای اگریو خازیس و اوسلاتاو مله اگریس گالوپا شناسایی شده است .

 

مختصری از فیزیولوژی بوقلمون :

تعداد کروموزومهای آن ۸۲ عدد می باشد . تعداد ضربان قلب ۲۰۰ تا ۲۵۰ در دقیقه است ، دستگاه گوارش بوقلمون شبیه به ماکیان بوده فقط در انداره متفاوت است ، دستگاه تولید مثل بوقلمون شباهت زیادی با ماکیان داشته و با غاز و اردک در عدم وجود قضیب اختلاف دارد . اسپرم ها ۵تا۷ روز در مجرای تناسلی جنس ماده زنده باقی می ماند ، شروع تخمگذاری دربوقلمونها ۲۳۰ تا۲۴۰ روزگی است ، از طرز گرفتن شاهپرها در بال می توان به نر و ماده بودن بوقلمونها پی برد ، قطع بال در بوقلمون از ۱ تا۱۰ روزگی انجام می گیرد ، نوک چینی جهت جلوگیری از کانیبالیزم در ۲تا ۵ هفتگی انجام می گیرد .

 

تیپ ظاهری :

سر :
سر لخت یا بدون پر با رنگی متمایل به آبی حاوی گره های متراکم گوشتی قرمز است .

چشمها :
در بوقلمونها عنبیه قرمز مایل به قهوهای و مردمک سیاه زنگ است چشمها دادای سه پلک داخلی و خارجی هستند

منقار :
سخت و شاخی بوده و دو منفذ تنفسی پرنده به صورت افقی در انتها و بالای آن قرار دارند .

گردن :
نسبتا طویل و کمی به پشت خمیده است در زیر منقار یک پرده گوشتی شبیه غبغب وجود داردکه تا نیمه گردن ادامه دارد .

سینه :
ابعاد سینه در انواع بوقلمونها متفاوت است در ناحیه سینه جنس نر در سن ۸تا۹ ماهگی موهای زبر سیاه رنگی روییده است .

پشت :

طویل و از امتداد شانه ها به طرف دم کمی محدب می باشد .

دم :
دم طویل کمی افتاده و جمع شده به نظر می آید .

ساق پا :

ساق پا بلند قوی بدون پر است رنگ آن از قرمز تا ارغوانی سیاه کم رنگ خاکستری نقره ای یا سفید کرمی می باشد.

 

: دو نژاد مهم بوقلمون

 

:: بوقلمون سفید:

امروزه اختلالاتی در مورد نژاد بوقلمون ((وایت هلند)) به وجود آمده است . اگرچه اغلب بوقلمونهای سفید را به نام ((وایت هلند)) می شناسند ولی همه آنها استانداردهای نژاد مزبور را دارا نمی باشند .نژاد بوقلمونهای واقعی ((وایت هلند)) روز به روز کمیاب تر می شود . بنابراین اقدامات حماینی جهت حفاظت آنها باید صورت گیرد .بوقلمونهای ((وایت هلند)) دیگر به طور گروهی پرورش داده نمی شوند .پرورش دهندگان نژاد اصیل بسیار کم هستند و آنها بر این نکته اتفاق نظر دارند که بوقلمونهای مذکور با استاندارهایی مورد ارزیابی قرار می گیرند که به مرور زمان از استانداردهای نژاد اصیل فاصله گرفته است . این نوع بوقلمونها تنها توسط علاقه مندان پرورش داده می شوند و پرورش آنها بسیار محدود می باشد
در حال حاضر نوعی از بوقلمون ((وایت هلند)) به طور تجاری پرورش داده می شوند .اگرچه امروزه بیشتر گونه های بوقلمون سفید هلندی که به منظور مقاوم بودن با نژادهای دیگر آمیخته شده است دارای چشمهای قهوه ای رنگ می باشند ولیکن نژاد اصیل این دسته از بوقلمونها دارای چشمان آبی بوده است.برخی از انواع نر این بوقلمونها هنوز هم دارای غبغب سیاه هستند.رنگ گردن و زیر گردن بوقلمونها مثل ساق پا و انگشتان پای آنها ، سفید متمایل به صورتی می باشد.منقار آنها هم رنگ صورتی دارد و هم می تواند رنگ استخوانی داشته باشد .در روی سر بوقلمونهای مزبور نشانه ای از رنگ سرخ آبی وجود دارد.بقیه اندام بوقلمون وایت هلند را پرهای شاداب سفید رنگ پوشانده است . امروزه ، گونه های از بوقلمونهای سفید هلندی که با بوقلمونهای ((لارج وایت)) آمیخته شده است دارای سینه ای پهن و پاهای کوتاه تر در مقایسه با گونه های اصیل می باشند.بوقلمونهای نر اصیل معمولا حدود ۳۳ پوند و نوع ماده حدود ۱۸ پوند وزن دارند.اگر چه نمی توان به طور قطعی اظهار نظر نمود ولی باور بر این است که بوقلمونهای ((وایت هلند)) در کشور هلند پرورش یافته و نژاد آنها گسترش یافته است .ذر این میان بوقلمونهای وحشی نیز از آمریکا به اروپا صادر شده اند ولی هلند و اتریش به گونه های سفید که یکی از آنها همین نوع است علاقه مند بوده اند.
اولین بار ، بوقلمون در اوائل قرن ۱۸ وارد ایالات متحده و بریتانیا گردید و تا سال ۱۸۴۷ نژاد استاندارد این حیوان محفوط بوده است .امروزه گونه های وایت هلند که به طور تجاری هم پرورس داده می شوند از مشهورترین گونه هایی هستند که در تعطیلات زمستانی در ایالات متحده به فروش می رسند ولیکن بیشتر آنها اصیل نیستند و یا به عبارت دیگر گونه های اصیل بوقلمون مذکور نسبتاً کمیاب است .مراقبت از بوقلمونهای وایت هلند شبیه سایر بوقلمونها می باشد . و به خاطر جثه بزرگشان برای این حیوانات باید به حد کافی فضای لازم برای حرکت وجود داشته باشد.بوقلمونهای اصیل ((وایت هلند)) را به سختی می توان پیدا کرد و نژاد آنها به ندرت پرورش داده می شود . برخلاف گونه های تجاری این نوع واقعی آن برای پرورش و تکثیر نیاز به تلقیح مصنوعی وجود ندارد.

 

مدیریت جایگاه و محیط پرورش 

تدارک محیطی که از نظر میزان رشد ٬ یکنواختی و بازده لاشه به عملکرد مطلوب برسد هدف اصلی در این قسمت است .برای رسیدن به این هدف باید سالن ایزوله و دارای امکاناتی جهت تأمین دما و تهویه باشد .
در پرورش بوقلمون گوشتی می توان سالنها را بصورت کراس یا تونلی ساخت .باید اقلیم منطقه را در این مورد در نظر داشت و در تهیه جایگاه باید به نکات زیر توجه کرد :
جهت سالن
میزان عایق بندی سالن از نظر حرارتی و هوا
… در منطق گرم باید از سیستم کولینگ استفاده کرد.
از وسایل گرمازا (هیتر) برای تامین دما استفاده می شود .
در صورت استفاده از مه پاش در سالن باید به ذرات آب ٬ کیفیت آب از نظر مواد معدنی و آلودگی میکربی توجه شود
پرورش گله های کوچک باید در ماه ها ی گرم سال آغاز شود تا نیاز به مسائل پر خرج برای گرم کردن به حداقل برسد. آشیانه جوجه ها باید چنان بنا شود که به سهولت و بدون هیچگونه ناراحتی بتوان آنرا تهویه نمود.
اگر یک ساختمان خوب و کوچک قابل حصول نباشد می توان در یک سالن بزرگ یک آشیانه کوچک ساخت. کف آشیانه باید به گونه ای ساخته شود که به سهولت قابل تمیز کردن باشد.محل پرورش بوقلمونهای جوان (poults) باید به قدر کافی گرم و فاقد رطوبت اضافی باشد. همچنین، یک آشیانه با امکانات تهویه خوب و به خوبی عایق بندی شده در مناطق با شرایط اقلیمی سرد از اهمیت خاص برخوردار است. پنجره آشیانه جوجه ها باید چنان باشد که وقتی باز می شود به طرف پائین سر بخورد و یا چنان از پائین لولا شود که هنگام باز شدن هوای تازه و احتمالا سرد مستقیما روی بدن جوجه ها نوزد بلکه پس از برخورد به سقف وارد آشیانه شود که این امر بهترین نوع تهویه را ممکن می سازد. پنجره ها باید در جلو و عقب آشیانه مستقر شوند. برای هر m2 آشیانه یک دهم m2 پنجره منظور می شود. بعضی پرورش دهندگان محوطه پرورش را با پرچینی محصور می کنند و از آشیانه بعنوان سر پناه استفاده می کنند. همچنین می توان از سایبان ها نیز استفاده نمود، هنوز هم تعدادی از پرورش دهندگان از سایبان استفاده می کنند که اغلب به آشیانه یا سرپناه متصل اند. کف سایبان ها از نرده های تخته ای یا سیم ساخته می شود و با فاصله کمی از زمین مستقر می گردند تا مدفوع زیر آن و بر روی زمین بریزد که این امر تمیز کردن آن را آسان می کند.
البته توجه داشته باشید که بوقلمونهای نژاد درشت را در سایبان هائی با کف نرده ای و سیمی نباید نگهداری کرد زیرا دچار طاول و پینه و همچنین اختلالات کف و ساق پا می شوند که این عوارض در بوقلمونهای نژاد سبک بروز نمی کند.
در واحدهای بزرگ از روش پنجره بسته (windowless) استفاده می کنند که این گونه آشیانه ها باید کاملا عایق بندی شوند. باید در هر دقیقه حدود ۰۳/۰ متر مکعب هوا با فشار حدود ۵/۰ سانتی متر بر هر کیلو وزن بوقلمونهای بالغی که در معرض تهویه هستند وارد شود

 

مدیریت پرورش

هدف از پرورش امکان دستیابی هر گله به وزن مطلوب و مورد نظر با حفظ ویژگیهای کیفی آن است . جهت رسیدن به این هدف توجه به نکات زیر ضروری است :
• پرورش جداگانه جنسهای مختلف به یکنواختی گله کمک می نماید ٬رعایت تراکم گله نیز به یکنواختی آن کمک میکند .
بطور مکرر هر هفته باید وزن کشی بطور تصادفی در سالن انجام گیرد و وزن جوجه را با وزن مطلوب مورد نظر مقایسه گردد . وزن مطلوب جوجه در نژادهای مختلف متفاوت بوده و برای این منظور باید وزن توصیه شده توسط کارخانه تولید کننده جوجه را در نظر گرفت . جدول شماره ۵ میزان افزایش وزن و دان مصرفی را در سنین مختلف نشان میدهد.

 

تراکم گله :

 

دستگاه مادر مصنوعی 

چند نوع دستگاه مادر مصنوعی وجود دارد. مادرهای گازی و الکتریکی که بهترین نوع جهت پرورش در گله های کوچک هستند. دستگاه های مادری که برای ۲۵۰ جوجه مرغ کافی است برای ۱۲۵ جوجه بوقلمون کفایت می کند. باید ۲۴ ساعت قبل از ورود جوجه ها دستگاه های مادر را به کار انداخت تا آشیانه گرمای لازم را کسب کند. اگر از دستگاه های مادر گرد استفاده شود درجه حرارت برای طیور سفید ۴۰ درجه سانتی گراد و برای طیور زرد و قهوه ای ۳۵ درجه سانتی گراد در نظر گرفته می شود. این درجه حرارت از داخل در فاصله ۱۸ سانتی متر لبه خارجی دستگاه مادر و در ۵ سانتی متری بستر یا در حد ارتفاع پشت جوجه بوقلمون در نظر گرفته شود. باید هر هفته حدود ۳-۲ درجه حرارت را پائین آورد تا به میزان مناسب ۲۰ درجه سانتی گراد برسد. اگر منطقه پرورش جوجه گرم باشد می توان در طول روز دستگاه ها را خاموش کرد. پس از هفته ششم هیچ گونه منبع حرارتی نه برای شب و به برای روز لازم نیست
دستگاه های گرما ساز باید به فاصه ۴۵ سانتی متری از سطح بستر آویزان گردند. حرارت دستگاه های مادر در ابتدا حدود ۳۵ درجه سانتی گراد است که در ادامه دوره پرورش و به تدریج هفته ای ۵/۳- ۳ کاهش پیدا می کند که این امر تا ۶ هفتگی ادامه دارد. در حین پائین آوردن درجه حرارت باید رفتار جوجه را مدنظر قرار داد. درجه حرارت خارج از منبع حرارتی، یعنی محیط اطراف و بیرون از دستگاه مادر باید حدود ۲۱ درجه سانتی گراد باشد تا جوجه ها احساس راحتی کنند. تهویه باید به نحو احسن انجام گیرد. میزان رطوبت برای جوجه های بوقلمون در داخل سالن ۶۵% است. دستگاه های مادر باید دارای حفاظ باشند تا جوجه ها از اطراف منبع حرارتی دور نشوند. حفاظی به ارتفاع ۴۵ سانتی متر برای هر دستگاه توصیه می شود. در شرایط آب و هوائی گرم حفاظی به اندازه ۳۰ سانتی متر کافی خواهد بود. حفاظ مادر باید در فاصله ۶۵-۶۰ سانتی متری لبه دستگاه مادر مستقر شود و به تدریج این فاصله به ۱۲۰ ۹۰ سانتی متر برسد و پس از گذشت ۱۰-۷ روز می توان حفاظ را برداشت. اگر جوجه ها درفصل سرما ریخته شوند و آشیانه بقدر قابل ملاحظه ای وسیع باشد می توان بوسیله پاراوان قسمتی از آشیانه را جدا کرد و به تدریج که جوجه ها بزرگ می شوند فاصله پاراوان را بیشتر کرد

 

نور رسانی 

در دو هفته اول زندگی نور باید به قدر کافی در اختیار جوجه ها باشد تا بتوانند آب و غذا را ببینند. لامپهای ۲۰۰ واتی با فواصلی در حدود ۳ متر مستقر شوند. یک چراغ ۱۵-۷/۵ واتی باید در داخل و زیر هر دستگاه مادر قرار داده شود. پس از دو هفته اول می توان نور را کاهش داده تا در این سن از بروز استرس، روی هم ریختن جوجه ها و اضطراب جلوگیری شود

 

مدیریت بستر :

بسیاری از پرورش دهندگان دریافته اند که بستر مرطوب منجر به تولید آمونیاک و متعاقب آن مشکلات تنفسی یا مشکلات مربوط به پاها می گردد به هر حال این تولید کنندگان نمی توانند دریابند که هر گرم از بستر طیور به طور معمول دارای ا میلیارد میکروارگانیزم زنده می باشد . این میکروارگانیزم ها علاوه بر منبع اولیه که همانا خود مجرای معدی – روده ای پرنده می باشد ، از چند منبع حاصل شده اند . مدیریت بستر یعنی کم کردن تکثیر میکروارگانیزم ها برای محافظت از پاها ، کنترل بیماریها و فراهم کردن شرایط محیطی مطلوب در سالن . فهم چگونگی وقوع بستر مرطوب می تواند در جلوگیری یا کاستن از موارد وقوع این مشکل کمک نماید .
برخی از علل شایع بستر مرطوب عبارتند از :
• عمق کم بستر : مطمئن شوید که عمق بستر از ابتدای دوره پرورش مناسب انتخاب می شود .
• نرخ تهویه نامناسب : این پدیده اجازه می دهد تا سطح رطوبت سالن بالا آید که احتمال وقوع بستر مرطوب را افزایش می دهد .
• دمای نامناسب : دماهای خنک مترادف با سطوح بالای رطوبت است که منجر به بستر مرطوب می گردد . تشخیص اینکه در یک زمان خاص حرارت مکمل برای سالن لازم است ( مخصوصا زمانیکه پرندگان جوان هستند ) برای حفظ خشکی بستر مهم است . افزایش دمای سالن به ازای هر ۲۰ درجه فارنهایت (حدود ۱۱ درجه سلسیوس) قابلیت حفظ رطوبت توسط هوا را دو برابر می نماید . اگر چه سوخت گران است ، اما افزودن گرمای الحاقی نه تنها پرندگان را گرم می نماید بلکه ظرفیت هوا را برای حمل رطوبت بالا می برد . برای بوقلمونهای زیر ۱۰ هفته سن اگر هیچ حرارت مکملی تدارک دیده نشود علاوه بر عدم تامین منطقه آسایش حرارتی برای آنها ، ظرفیت حمل رطوبت توسط هوا ناکافی خواهد بود . در مقایسه برای بوقلمونهای با سن ۱۳ هفته یا بالاتر حرارت تولید شده توسط خود پرندگان برای دفع رطوبت از محیط کفایت خواهد کرد . بنابراین دما و نرخ تهویه مناسب در حفظ کیفیت هوا ی سالن بوقلمونها نه فقط در زمانیکه کسی در سالن در حال کارکردن یا بازدید است بلکه در تمامی زمانها نقش مهمی دارد .
در انتخاب مواد بستر باید به قابلیت جذب رطوبت ٬ قابلیت تجزیه در محیط ٬ نرم و مناسب بودن ٬ تمیزی و عاری بودن از فساد و فاقد گرد و غبار بودن ٬ امکان تهیه مناسب از منبع مطمئن بهداشتی توجه گردد .
آلودگی مواد بستر به قارچ عملکرد پرنده را دچار مشکل می کند . بستر مرطوب باعث بروز بیماریهای انگلی و افت کیفیت لاشه می شود .

 

آبخوری:

دانخوری :

در اولین روزها می توان غذای جوجه ها را در ظرف های ساده قرار داد ولی چون اشکالاتی در درک دارند و حیوانات کودنی به حساب می آیند بهتر است در کنار هر آبخوری و یا دانخوری، وسیله و مواد بی ضرر و براق قرار داد تا توجه جوجه ها را به خود جلب کند. ریختن مقدار جزئی آرد یا ریزه های سنگ خارا روی دان روزی دوبار برای سه روز اول زندگی، بوقلمون ها را تشویق به خوردن می نماید. نباید دانخوری ها را مملو از دان کرد زیرا دان روی بستر می ریزد و جوجه به هوای دان روی بستر خود آنرا می خورند مگر اینکه روی بستر را با کاغذ بپوشانند. برای جوجه های هفت روزه تا سه هفتگی دانخوری کوچک به اندازه حدود ۷-۵ سانتی متر برای هر جوجه مناسب است. از سن ۳ هفتگی به بالا تا سن عرضه به بازار از دانخوری های با سایز بزرگ استفاده می شود به طوریکه عمق دانخوری ۱۰ سانتی متر و طول دانخوری ۸-۷ سانتی متر برای هر قطعه بوقلمون مناسب است. اگر دانخوری عریض باشد و بتوان از دو طرف آن استفاده کرد بدین ترتیب یک متر از این دانخوری را دو متر محسوب می کنیم.
به ازای ۳۵ جوجه بوقلمون یک دانخوری سطلی در نظر گرفته شده است .

 

نکات زیر در استفاده از دانخوری قابل اهمیت است :
ارتفاع دانخوری روزانه تنظیم شود بطوریکه پشت پرنده با کف دانخوری همسطح باشد .
در چهار روز اول دوره پرورش از سینی ٬کارتن و روزنامه جهت تغذیه جوجه استفاده شود.
تعداد دانخوریها در سالن باید کافی باشد و بطور یکنواخت در سالن پخش گردد .
تنظیم نامناسب دانخوری باعث افزایش ضایعات دان میشود .
فضای ناکافی دانخوری موجب کاهش رشد و عدم یکنواختی گله و همچنین آسیبهای فیزیکی میشود .

 

مدیریت جوجه :

ایجاد یک گله از یک روزگی ٬ تحریک و تکامل هر چه زودتر رفتار خوردن و آشامیدن و امکان رسیدن به اوزان هدف و یکنواختی گله از اهداف مدیریت جوجه است .

 

برای رسیدن به این مهم به نکات زیر توجه گردد :
در تامین جوجه باید طوری برنامه ریزی شود که اختلاف وضعیت ایمنی و فیزیولوژیک بین جوجه ها به حداقل برسد و حتی الامکان از یک واحد و از یک گله جوجه تهیه شود(یکسان وهمسن)
… باید از وضعیت بهداشتی گله مادر و جوجه آگاهی کافی داشت و واحد جوجه کشی باید کارت بهداشتی جوجه صادر نماید .
… در حمل و نقل جوجه و وسیله حمل کننده باید دمای حدود۲۴-۲۰ درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی ۷۵%را رعایت نماید .

 

تنظیم حرارت و رطوبت و تهویه :

 

نور دهی :

 

آماده سازی سالن جهت ورود جوجه 

جهت ورود جوجه باید سالن را بعد از شستشو با آب و با استفاده از فرمالین ضد عفونی نموده و سپس ۱/۳ سطح سالن با استفاده از پلاستیک یا برزنت جدا گردد . پوشال جهت بستر و یا روزنامه در سطح سالن پهن گردد و سپس آبخوریهای دستی و سینی های دانخوری را به میزان مورد نیاز در سطح مورد نظر پخش نمود .
با استفاده از فرمالین و پرمنگنات باید سالن گاز داده شود و بعد از ۲۴ ساعت هوای سالن توسط هواکش تخلیه شود به نحوی که سالن از گاز تخلیه گردد . حرارت سالن را حدود ۲۵ درجه سانتیگراد تنظیم گردد و از قرار گرفتن آبخوری و یا دانخوری در نزدیک منبع حرارتی جلوگیری شود .
در ۱۲ ساعت اولیه ورود جوجه بهتر است از آرد ذرت جهت تغذیه جوجه ها استفاده گردد و سعی شود جوجه ها حرکت داده شوند . همچنین جهت پخش بهتر دان از ته کارتن نیز استفاده میشود . لازم به ذکر است برای جلوگیری از آبریزی باید پوشال بطور یکنواخت در سالن پخش گردد تا ایجاد ناهمواری مخصوصا در زیر آبخوریها ننماید .
از تجمع جوجه ها در یک محل باید جلوگیری شود . بهترین روش تنظیم حرارت و جلوگیری از ایجاد کوران است بدین صورت پخش جوجه ها یکنواخت میگردد .
برای جلوگیری از بروز بیماری و ایجاد گله یکنواخت باید از روش پرورش تک سنی استفاده شود .
تخلیه جوجه باید بطور یکنواخت در سطح سالن پخش گردد و امکان دسترسی جوجه به آب و دان باید کنترل شود .
حرارت سالن بعد از تخلیه جوجه باید حدود ۳۵ الی ۳۶ درجه سانتی گراد تنظیم گردد .

 

نوک چینی 

نوک بوقلمونهای جوان بین ۵-۲ هفتگی چیده می شود. چنانچه دیرتر از این سنین اقدام به نوک چینی نمائیم، گرفتن و مهار حیوان به دلیل سنگینی جثه دشوار خواهد بود و ممکن است بوقلمون دچار پر ریزی گردد. پیش از اینکه بوقلمونها دچار کانی بالیسم و پر کنی شوند بهتر است عمل نوک چینی انجام گیرد. نوک چینی نباید در یک روزگی و در جوجه کشی انجام شود. زیرا ممکن است این عمل باعث بروز استرس و بی میلی جوجه ها به غذا و آب و در نتیجه نزاری و بی آب شدن بدن حیوان (دهیدراسیون) گردد.
باید دقت شود سوراخهای بینی چیده نشود. همچنین دقت کنید که پس از این عمل غذا در دانخوری در سطحی باشد که جوجه های نوک چیده شده به راحتی بتوانند آنرا بخورند.
قطع تاج و ریش 

تاج و ریش از اعضائی هستند که اغلب در نزاع های بین پرندگان به خصوص بوقلمون ها از هر عضو دیگری آسیب پذیرتر می باشد. تاج و ریش را میتوان در جوجه بوقلمونهای یک روزه به سادگی با قرار دادن بین انگشت سبابه و شست با ناخن شست قطع نمود. حتی تا سن سه هفتگی نیز می توان آنرا با ناخن گیر و قیچی به راحتی قطع نمود.

 

قطع ناخن 

قطع ناخن معمولا برای جلوگیری از ایجاد خراش روی پوست بدن و پهلوی بوقلمون انجام میشود. این عمل بیشتر در محیط هائی که تعداد در سطح بوقلمون زیاد و بیش از حد متراکم است انجام می شود ولی حتی در پرورش در چراگاه نیز بسیار مفید است. برای این منظور بایستی ناخن ها به کلی قطع شوند. قطع ناخن باید در روز اول زندگی در موسسه جوجه کشی انجام گیرد.

 

قطع پر

چنانچه بوقلمون در چراگاه پرورش داده شود با قطع پرهای پرها به سهولت می توان جلوی پرواز این پرنده را گرفت. قطع پر از قسمت انتهائی یک بال با یک نوک چین از اقداماتی است که جلوی پرواز را در چراگاه خواهد گرفت. قطع پر با نوک چین برقی در یک روزگی تا ده روزگی می تواند انجام گیرد. عمل قطع پر در حال حاضر کم تر از سابق انجام می شود زیرا در بوقلمونهای گوشتی موجب بدشکلی لاشه می گردد.

 

تغذیه :

 

میزان غذای بوقلمون 

 

فاکتورهای فیزیولوژیکی :

محققان در دانشگاه مینه سوتا در حال بررسی فاکتورهای فیزیولوژیکی هستند که رفتار کرچی را در بوقلمونها کنترل می کنند . دانشمندان کشف کرده اند که افزایش غلظت هورمون پرولاکتین از فعالیت تخمدانی بوقلمونها جلوگیری ، رفتار کرچی را تحریک می کند و تولید تخم را کاهش می دهد .
بعنوان یک هدف بلند مدت جهت افزایش تولید تخم بوسیله کنترل کردن پرولاکتین آزاد شده ، محققان مطالعات بیشتری برای احاطه زیادتر در مورد فاکتورهای فیزیولوژیکی که سنتز پرولاکتین و آزاد سازی آنرا تنظیم می کنند ، انجام می دهند . مشخص شده است که مکانیزمهای تنظیم کننده تراوش پرولاکتین از هیپوتالاموس (قسمتی از مغز ) و هیپوفیز آغاز می شوند .

 

هورمون VIP :

دانشمندان تکنیکهای مصنوعی جراحی را برای جمع آوری خون از رگهای ریز که به هیپوتالاموس و هیپوفیز متصل هستند توسعه داده اند . این رگهای خونی هورمون VIP ( Vasoactive abdominal peptide ) را از هیپوتالاموس به غده هیپوفیز انتقال می دهند . لذا تنظیم عصبی رفتار تولید مثلی به طور قطعی هنوز مشخص نشده است . VIP یک تحریک کننده شناخته شده فیزیولوژیکی برای تراوش پرولاکتین در بوقلمونها است که به نظر می زسد وظیفه تامین انرژی مورد نیاز پرنده کرچ را نیز از تجزیه و متابولیسم چربیهای ذخیره بدن بعهده دارد .بطور مثال مطالعات اثبات کرده است که بوقلمونهایی رفتار کرچی را نشان می دهند که سطح این هورمون در مغز بالا رفته باشد .

 

ایمن سازی :

دانشمندان دانشگاه مینه سوتا یک استراتژی برای مصونیت بخشی به بوقلمونها در مقابل تاثیرات VIP طراحی کرده اند که بوسیله تزریق VIP اضافی بر آنها اعمال می شود . این عمل سبب می شود که سیستم ایمنی بوقلمونها ، آنتی بادی مناسب بر علیه هورمون تولید نماید و این آنتی بادیها ، تاثیرات VIP روی سیستم تولید مثلی را خنثی می کنند. بنابراین به سبب کاهش تمرکز پرولاکتین ، رفتار کرچی کاهش می یابد و تولید تخم بالا می رود همچنانکه در دو مطالعه که اخیرا انجام گرفته است ، ایمن سازی بوقلمونها بر علیه VIP در افزایش تولید بیش از ۳۰ تخم به ازای هر بوقلمون در طول ۲۱ هفته سیکل تخمگذاری نتیجه بخش بوده است .
قابلیت مصونیت بخشی VIP برای افزایش تولید تخم بوقلمون واضح است . محققان امروزه روشهایی برای تولید مقادیر وسیع VIP خالص بواسطه مهندسی ژنتیک و تکنولوژی سنتز DNA جستجو می کنند . دانشمندان اخیرا ژنی را که مسئول رمزگذاری VIP در بوقلمونها است را جدا کرده اند و تحقیقاتی را آغاز نموده اند که مشخص نمایند آیا هورمون با ساختارجدید از رفتار کرچی بوقلمونها جلوگیری کرده و تولید تخم را بر خلاف هورمون طبیعی افزایش خواهد داد ؟ پیش بینی می شود که نتایج این تحقیق به نفع صنعت پرورش بوقلمون و سرانجام به نفع مصرف کننده باشد که توسط کمک به افزایش راندمان تولید مثلی و تولید تخم انجام خواهد شد .

 

استرس گرمائی در بوقلمون و راه های کاهش آن

 

بهینه کردن عملکرد بوقلمون در تابستان

با اینکه تابستان گرم برای گردش و تفریح دلپذیر است ولی برای صنعت پرورش بوقلمون ناخوشایند می باشد در این حالت میزان رشد و تولید تخم عمدتا به خاطر افزایش کرچی کاهش می یابد. که یک اثر کاهشی نامتناسب در تولید گوشت سینه بوقلمون دارد. باید از خود پرسید که چه چیز می تواند این اثرات زیان آور را کاهش دهد؟
برای حل این مشکل معمولا عاقلانه به نظر می رسد که به علت اصلی این مسئله برگردیم. اولین موضوع در مورد پرورش بوقلمون این است که آنها بتوانند زنده بمانند و این بدان معنی است که درجه حرارت بدن آنها بایستی در شرایط متغیر محیطی ثابت بماند. درجه حرارت نرمال بدن بوقلمونها ۴۱ تا ۴۱/۲ درجه سانتی گراد می باشد. هضم غذا, فرایند رشد و فعالیت در بوقلمون ایجاد حرارت می کند که دفع این حرارت بایستی از طریق تشعشع حرارتی و انتقال صورت گیرد و وقتی لازم باشد بوقلمون می تواند با له له زدن (نفس نفس زدن) میزان اتلاف حرارتی را به طریقه خنک شدن تبخیری افزایش دهد
بازده یا کارآیی دفع حرارت بستگی به درجه حرارت محیط و حرکت هوای اطراف پرنده دارد اتلاف حرارتی از طریق تشعشع توسط تراکم گله تحت تاثیر قرار می گیرد و هر چقدر پرندگان نزدیک به یکدیگر باشند تشعشع حرارتی یکدیگر را بیشتر جذب می کنند بنابراین فاکتورهای مدیریتی بر روی اثرات درجه حرارت محیطی خیلی موثر می باشند. با گردش هوای اطراف, حرارت بدن بوقلمون دفع می شود بطوریکه می تواند درجه حرارت بدنش را بصورت ثابت حفظ کند گردش هوای اطراف پرنده عامل مهمی در کاهش استرس گرمایی است بنابراین ونتیلاتورهای (هواکشهای) با سرعت بالا ترجیح داده می شوند برای همین منظور هواکشهای مدور که باعث جریان هوای بالای سر پرندگان می شوند مفید می باشند .
در روزهای بسیار گرم بوقلمونها در مسیر جریان هوای ناشی از این هواکشها قرار می گیرند و سرشان را در داخل هوای پرجریان قرار می دهند. جریان هوای حاصل از هواکشهای مدور تعبیه شده می تواند بطور دقیق برآورد شود بشرطی که آنها در سالنهای پرورشی نصب شده باشند همچنین احتمال می رود که سرمایه گذاری جهت پرورش تجاری ارزشمند باشد بویژه اگر پرندگان سنگین وزن را پرورش دهیم .
بطور نظری کاهش درجه حرارت آب قابل دسترس پرندگان دارای مزایای زیادی است اگرچه مدارک کمتری در مورد این موضوع وجود دارد. ممکن است که این مسئله با آب نوشیدنی خنک حل شود ولی در این حال امکان دارد روشهایی برای جلوگیری از افزایش دمای آب در آب و هوای گرم وجود داشته باشد. بخاطر مکان قرار گرفتن لوله های آب, اگر آب قابل دسترس پرندگان گرم باشد یک اثر منفی در توانایی پرندگان برای خنک کردن خودشان خواهد گذاشت. ممکن است دلیلی برای عایق کردن لوله های آب مصرفی و مخزن آب وجود داشته باشد. کار کردن با ماده های تخمگذار (تخمی) مزایای بالقوه آب خنک را آشکار می سازد .

 

 

گله های مادر

 

تخم گذاری

در برخی از فارمها می توان با جمع آوری مرتب (بیشتر) تخمها به تولید در فصل تابستان کمک کرد . این مساله بوقلمون ها را وادار می کند تا مدت کمتری را در لانه بنشینند . همچنین در صورت امکان ، وسائل ایجاد کننده جریان هوا را به لانه ها اضافه کنید . از خشک بودن بستر اطراف آبخوریها و جلوی لانه ها اطمینان حاصل کنید ، چرا که بوقلمونها به دلیل خنک بودن جاهای خیس به اینگونه مکانها علاقه دارند. مدت زمان نگهداری تخمهای نطفه دار را کاهش دهید چون قابلیت جوجه درآوری آنها تحت تاثیر قرار می گیرد.اطمینان حاصل کنید که دستگاه های خنک کننده و تهویه در محل جمع آوری تخمها، دمای مناسب را ایجاد می کنند.

 

کنترل کرچی

اطمینان حاصل کنید که هر قفس جای کافی را برای نگهداری بوقلمونهای کرچ دارد. نوع بستر در این قفسها را متفاوت از بستر اصلی فارم انتخاب کنید. تهویه مناسب را فراهم آورید و آب و غذای تازه در دسترس بوقلمونها قرار دهید ، توجه داشته باشید پرندگانی که در معرض استرس گرمائی قرار گرفته اند توانائی طی مسافت طولانی برای رسیدن به آبخوری و دانخوری را ندارند. در شرایط حاد از برنامه کنترل کرچی صرف نظر کرده یا آنرا به تاخیر بیاندازید. توجه داشته باشید که سرعت رشد باکتریها در لوله های آب،، در آب و هوای گرم افزایش می یابد. حفظ کیفیت آب تا حد امکان از اهمیت زیادی برخوردار است. (مثلا از طریق اضافه کردن ۳ -۲ قسمت کلر در یک میلیون قسمت آب) . در هر فرصت ممکن در هنگام گرمی هوا ظرف آبخوری و لوله های آنرا شستشو دهید تا آب مناسب در اختیار بوقلمونها قرار گیرد. (گاهی اضافه کردن یخ به آب نیز به کاهش استرس کمک می کند ) .

 

خلاصه :

حرکت به جهت فراهم نمودن امکان کسب غذا و آب برای پرنده ضروری است . مدیریت بستر نیز یک نقش کلیدی در چگونگی آن بازی می کند . استفاده از آب با کیفیت و کمیت مناسب برای عملکرد خوب بوقلمونها حیاتی است لذا ابزارهایی مانند اندازه گیرهای آب برای رد گیری و اعلام موارد شروع درگیری برای تولید کنندگان بسیار ضروری است . در صورتی بوقلمونهای تجاری امروزی می توانند عملکرد قابل توجهی بدست آورند که تولید کنندگان در سطح مزرعه خود مدیریت مناسبی اعمال نمایند و در نهایت تولید گله ، پتانسیل مورد انتظار را تحقق بخشد جابه جا کردن بوقلمونها در مواردی نظیر: تعیین جنسیت، تلقیح مصنوعی ، حمل و نقل ، واکسیناسیون و … باید با حداکثر احتیاط و در مواقع خنک روز صورت گیرد . همچنین از دستکاری کردن غیر ضروری پرندگان نیز اجتناب کنید .

منابع:
۱- دکتر امین خیرخواه. (سایت فارم ایران)
۲- حمیدرضا پنداشته . (سایت فارم ایران)
۳-مهندس قاسم خلیل پور 
۴-مهندس محمد حسامیwww.damparvari.dom 
۵- نوشته : Dr Cliff Nixey . ترجمه : ام البنین پیراهری. قربان الیاسی . www.parsbiology.com 
۶-سایت مرکز اطلاع رسانی مرغداران ایران
۷- www.ipiran.com
۸- www.Parsbiology.com 
۹- سایت راسخون

Article source: http://www.eggborn.com/?page_id=689

               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش پرورش قارچ صدفی و دکمه ای /اورجینال بسته جامع پرورش زنبورعسل، گوسفند و شترمرغ{جدیدترین ورژن} /اورجینال بسته جامع پرورش زنبورعسل، گوسفند و شترمرغ /اورجینال کامل ترین آموزش پرورش زنبور عسل /اورجینال
     

بهترین و جدید ترین مجموعه پرورش قارچ

صفر تا صد پرورش زنبورعسل، گوسفند و شترمرغ

صفر تا صد پرورش زنبورعسل، گوسفند و شترمرغ

جامع ترین و کامل ترین برنامه های آموزشی در زمینه پرورش زنبور عسل

     
15,600 تومان خرید آموزش پرورش قارچ صدفی و دکمه ای /اورجینال 19,900 تومان خرید بسته جامع پرورش زنبورعسل، گوسفند و شترمرغ{جدیدترین ورژن} /اورجینال 14,900 تومان خرید بسته جامع پرورش زنبورعسل، گوسفند و شترمرغ /اورجینال 14,900 تومان خرید کامل ترین آموزش پرورش زنبور عسل /اورجینال
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش جامع پرورش زنبور عسل /اورجینال کاملترین مجموعه آموزشی پرورش قارچ خوراکی در ایران /اورجینال خرید مجموعه طرح توجیهی پرورش ماهی قزل آلا +آموزش تصویری پرورش قزل آلا آموزش پرورش کبک /اورجینال
     

جامع ترین و کامل ترین برنامه های آموزشی در زمینه پرورش زنبور عسل

بهترین و جدید ترین مجموعه پرورش قارچ

خرید مجموعه طرح توجیهی پرورش ماهی قزل آلا +آموزش تصویری پرورش قزل آلا

آموزش پرورش کبک /اورجینال

     
13,900 تومان خرید آموزش جامع پرورش زنبور عسل /اورجینال 16,000 تومان خرید کاملترین مجموعه آموزشی پرورش قارچ خوراکی در ایران /اورجینال 10,000 تومان خرید خرید مجموعه طرح توجیهی پرورش ماهی قزل آلا +آموزش تصویری پرورش قزل آلا 13,000 تومان خرید آموزش پرورش کبک /اورجینال
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش احداث گلخانه و پرورش خیار اورجینال مجموعه کامل آموزش پرورش شترمرغ +( طرح توجیهی اقتصادی جهت اخذ وام) / اورجینال پرورش زنبورعسل و مسائل مهم زنبورداری (تصویری) / اورجینال اصول نگهداری و پرورش و پروار گوسفند / اورجینال
     

آموزش تکنیک ها و روش های برتر

با هر شرایط مالی و سنی بخصوص جوانان!

جامع ترین و کامل ترین برنامه های آموزشی در زمینه پرورش زنبور عسل می باشند

همراه با مبانی طراحی ساختمان و تاسیسات

     
16,000 تومان خرید آموزش احداث گلخانه و پرورش خیار اورجینال 16,000 تومان خرید مجموعه کامل آموزش پرورش شترمرغ +( طرح توجیهی اقتصادی جهت اخذ وام) / اورجینال 16,000 تومان خرید پرورش زنبورعسل و مسائل مهم زنبورداری (تصویری) / اورجینال 12,800 تومان خرید اصول نگهداری و پرورش و پروار گوسفند / اورجینال
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
مجموعه فیلم آموزشی پرورش بوقلمون به صورت اورجینال بسته آموزشی ( راهنمای پرورش اسب ) صورت تصویری + طرح توجیهی / اورجینال آموزش بدنسازی بوکس+ پرورش اندام به صورت تصویری اورجینال آموزش کلی و اجمالی تولید وپرورش شتر مرغ
     

پرورش بوقلمون یک شغل پرسود همراه با تسهیلات بانکی عالی

با این مجموعه تمام مطالب مربوط به پرورش اسب را یاد بگیرید .

بهترین نوع آموزش از مبتدی تا حرفه ای

آموزش کلی و اجمالی تولید وپرورش شتر مرغ

     
16,000 تومان خرید مجموعه فیلم آموزشی پرورش بوقلمون به صورت اورجینال 9,800 تومان خرید بسته آموزشی ( راهنمای پرورش اسب ) صورت تصویری + طرح توجیهی / اورجینال 12,800 تومان خرید آموزش بدنسازی بوکس+  پرورش اندام به صورت تصویری اورجینال 17,000 تومان خرید آموزش کلی و اجمالی تولید وپرورش شتر مرغ
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش قدم به قدم تمرینات پرورش اندام و بدنسازی/اورجینال آموزش پرورش شترمرغ{جدیدترین}/اورجینال آموزش پرورش،صید و تکثیر میگو /اورجینال بسته جامع پرورش گوسفند/اورجینال
     

آموزش قدم به قدم تمرینات پرورش اندام و بدنسازی/اورجینال

به کمک این مجموعه با سرمایه اندک به سوددهی باورنکردنی برسید...

آموزش کامل پرورش،صید و تکثیر میگو به زبان فارسی

بسته کامل.استفاده آسان.پاسخ تمامی سوالات ممکن.کاربردی.راهنمای مفید برای پرورش

     
9,000 تومان خرید آموزش قدم به قدم تمرینات پرورش اندام و بدنسازی/اورجینال 15,600 تومان خرید آموزش پرورش شترمرغ{جدیدترین}/اورجینال 8,900 تومان خرید آموزش پرورش،صید و تکثیر میگو /اورجینال 12,000 تومان خرید بسته جامع پرورش گوسفند/اورجینال
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش کامل تمرینات پرورش اندام و بدنسازی/اورجینال آموزش پرورش قارچ+هدیه /اورجینال آموزش پرورش قارچ+هدیه /اورجینال آموزش پرورش ماهی قزل آلا اورجینال-616
     

آموزش پرورش اندام و بدنسازی کلیه حرکات و تمرین ها

آموزش قدم به قدم مراحل پرورش قارچ+آموزش پرورش توت فرنگی درون منزل

آموزش قدم به قدم مراحل پرورش قارچ+آموزش پرورش توت فرنگی درون منزل

قزل آلای رنگین کمان جهت ماهیدار کردن آبهای داخلی

     
12,000 تومان خرید آموزش کامل تمرینات پرورش اندام و بدنسازی/اورجینال 14,900 تومان خرید آموزش پرورش قارچ+هدیه /اورجینال 14,900 تومان خرید آموزش پرورش قارچ+هدیه /اورجینال 12,500 تومان خرید آموزش پرورش ماهی قزل آلا اورجینال-616
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
مجموعه فیلم آموزشی پرورش و کاشت زعفران / اورجینال راهنمای کاربردی پرورش طیور:مرغ،بوقلمون،کبک و شترمرغ آموزش پرورش ماهی های آکواریومی – اورجینال آموزش پرورش شترمرغ/اورجینال
     

مجموعه کامل نکات پرورشی و مدیریتی کشت زعفران برداشت ، بسته بندی و ...

راهنمای کاربردی پرورش طیور:مرغ،بوقلمون،کبک و شترمرغ

دی وی دی آموزش پرورش ماهی های آکواریومی

به کمک این مجموعه با سرمایه اندک به سوددهی باورنکردنی برسید...

     
14,800 تومان خرید مجموعه فیلم آموزشی پرورش و کاشت زعفران / اورجینال 10,000 تومان خرید راهنمای کاربردی پرورش طیور:مرغ،بوقلمون،کبک و شترمرغ 12,500 تومان خرید آموزش پرورش ماهی های آکواریومی – اورجینال 12,900 تومان خرید  آموزش پرورش شترمرغ/اورجینال
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
پرورش شترمرغ-زنبور عسل و گوسفند اورجینال -420 پرورش قارچ صدفی ودکمه ای /اورجینال-236 خوداشتغالی ازطریق پرورش قارچ صدفی ودکمه ای /اورجینال پرورش ماهی قزل آلا-616
     

جدید ترین و به روز ترین مطالب کاربردی پروش شتر مرغ-گوسفند و زنبور عسل

پکیج کامل آموزش پرورش قارچ های دکمه ای و صدفی

بهترین و جدید ترین مجموعه پرورش قارچ
 

ش.م:1471/23

     
10,000 تومان خرید پرورش شترمرغ-زنبور عسل و گوسفند اورجینال -420 15,500 تومان خرید پرورش قارچ صدفی ودکمه ای /اورجینال-236 12,900 تومان خرید  خوداشتغالی ازطریق پرورش قارچ صدفی ودکمه ای /اورجینال 10,000 تومان خرید پرورش ماهی قزل آلا-616
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش پرورش قارچ / اورجینال آموزش پرورش قارچ آموزش پرورش ماهی قزل آلا-ارجینال-6 آموزش پرورش بوقلمون - اورجینال-241
     

آموزش تولید قارچ های خوراکی (دکمه ای و صدفی و شی تاکه)
ش م : ۱۱-۳۴۵۷۶۲۳

آموزش تولید قارچ های خوراکی اورجینال
شماره مجوز: 188/46991

کیفیت عالی

کیفیت عالی

     
10,000 تومان خرید آموزش پرورش قارچ / اورجینال 8,500 تومان خرید آموزش پرورش قارچ 14,500 تومان خرید آموزش پرورش ماهی قزل آلا-ارجینال-6 15,000 تومان خرید آموزش پرورش بوقلمون - اورجینال-241
     
     
               
عکس محصول عکس محصول عکس محصول عکس محصول
     
آموزش علم بدنسازی و پرورش اندام آموزش علم بدنسازی و پرورش اندام-اورجینال آموزش پرورش قارچ خوراکی-اورجینال آموزش تصویری پرورش قارچ - کارفرمای شغل خود باشید-اورجینال
     

آموزش جامع و علمی بدنسازی و پرورش اندام توسط استاد محمد صادق خراسانی2DVDاورجینال

قابلیت اجرا بر روی انواع کامپیوتر (ویندوز) و DVD پلیرهای خانگی

این مجموعه آموزشی طی یک دوره آموزشی 4ساعته شما را با مراحل قارچ آشنا میکند.

چرا قارچ؟ 
کشت قارچ دکمه ای
آشنایی با قارچ های خوراکی

     
20,000 تومان خرید آموزش علم بدنسازی و پرورش اندام 2,290 تومان خرید آموزش علم بدنسازی و پرورش اندام-اورجینال 17,700 تومان خرید آموزش پرورش قارچ خوراکی-اورجینال 18,000 تومان خرید آموزش تصویری پرورش قارچ - کارفرمای شغل خود باشید-اورجینال
     
     

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code